Warsztat „Odmienne stany świadomości – psychodeliki z perspektywy psychologa i badacza” za nami
Psychodeliki przeżywają renesans nie tylko w laboratoriach, lecz także w debacie o zdrowiu psychicznym, relacjach społecznych i duchowości. Jeszcze do niedawna kojarzone były głównie z kontrkulturą. Dziś coraz częściej stają się przedmiotem poważnej refleksji naukowej. Skąd bierze się to zainteresowanie i jaką wiedzą obecnie dysponujemy?
Skąd ten „renesans”?
W ostatnich kilkunastu latach obserwowany jest wyraźny wzrost zainteresowania substancjami psychodelicznymi w badaniach naukowych. Powstają nowe projekty badawcze oraz publikacje w renomowanych czasopismach. Tworzą się interdyscyplinarne zespoły łączące psychologię, psychiatrię, neuronaukę i antropologię. Coraz więcej danych sugeruje, że w ściśle kontrolowanych warunkach takie doświadczenia mogą pomagać lepiej zrozumieć mechanizmy ludzkiej psychiki. W niektórych przypadkach mogą również wspierać procesy terapeutyczne.
Jednocześnie temat budzi silne emocje. Psychodeliki nie są uniwersalnym rozwiązaniem i nie dla każdego są bezpieczne. Dlatego kluczowe znaczenie ma rzetelna rozmowa oparta na faktach, a nie na mitach czy sensacyjnych nagłówkach. Tę właśnie podjęli uczestnicy warsztatu prowadzonego przez Agatę Dominik, psycholożkę i pedagożkę.
Psychodeliki a relacje społeczne
Jednym z najczęściej poruszanych zagadnień był wpływ doświadczeń psychodelicznych na relacje z innymi ludźmi. Czy mogą zmniejszać poczucie samotności? Czy sprzyjają empatii i większej otwartości?
Badacze zwracają uwagę, że osoby opisujące takie doświadczenia często mówią o silnym poczuciu połączenia. Dotyczy ono innych ludzi, natury lub własnego „ja”. Psychologia stara się dziś zrozumieć, skąd biorą się te zmiany i na ile są trwałe. To pytania wykraczające poza samą chemię mózgu. Dotyczą także znaczenia, jakie ludzie nadają swoim przeżyciom.
Badania, wątpliwości i odpowiedzialność
Podczas spotkania analizowano również to, kto i gdzie prowadzi obecnie badania nad psychodelikami. Dyskutowano o nadziejach związanych z ich potencjałem terapeutycznym. Równocześnie poruszano temat realnych zagrożeń i ograniczeń.
Kluczowe pytania dotyczyły bezpieczeństwa. Uczestnicy zastanawiali się, komu takie doświadczenia mogą pomóc, a dla kogo mogą być ryzykowne. Istotną rolę przypisano kontekstowi, przygotowaniu oraz późniejszej integracji przeżyć.
Spotkanie z praktyką i badaniami
Warsztat poprowadziła Agata Dominik, psycholożka i pedagożka, od kilku lat zajmująca się tematyką doświadczeń psychodelicznych oraz ich potencjałem terapeutycznym i edukacyjnym. W swojej pracy wspiera osoby w procesie integracji takich przeżyć, pomagając im bezpiecznie zrozumieć ich znaczenie.
Jest autorką pracy magisterskiej pt. „Integracja doświadczeń psychodelicznych w narracji psychologów i osób używających”. Analizowała w niej sposób, w jaki różne osoby interpretują swoje doświadczenia i jak wpływają one na myślenie o sobie. O psychodelikach opowiada także w mediach, m.in. w audycji Radio RAM.