Architektura bezpieczeństwa w samorządzie – ekspercki artykuł dr. Rafała Guzowskiego
W najnowszym numerze miesięcznika „Przetargi Publiczne” ukazał się artykuł ekspercki autorstwa dr. Rafała Guzowskiego – Prodziekana Wydziału Nauk Społecznych i Technicznych WSKZ. Publikacja stanowi istotny głos w dyskusji o nowoczesnym podejściu do projektowania bezpiecznych przestrzeni publicznych.
Bezpieczeństwo zaczyna się od projektowania
W artykule pt. „Bezpieczeństwo to nie tylko kamery” autor zwraca uwagę, że fundamentem bezpieczeństwa publicznego nie są wyłącznie systemy nadzoru wizyjnego czy patrole służb mundurowych. Kluczowe znaczenie ma odpowiednio zaprojektowana przestrzeń, która już na etapie planowania ogranicza ryzyko występowania zagrożeń. Autor wskazuje na konieczność implementacji strategii CPTED (Crime Prevention Through Environmental Design) już na etapie konstruowania Opisu Przedmiotu Zamówienia (OPZ) przez jednostki samorządu terytorialnego.
Kluczowe elementy bezpiecznej przestrzeni
Artykuł analizuje korelację między jakością zamówień publicznych a spadkiem tzw. przestępczości pospolitej. Wskazuje przy tym trzy istotne obszary, które prezentujemy poniżej.
- Efektywność ekonomiczna: Wykazano, że jednorazowa inwestycja w projekt uwzględniający tzw. nadzór naturalny (np. przejrzyste ciągi piesze, doświetlone place zabaw) generuje znacznie niższe koszty eksploatacyjne niż wieloletnie utrzymywanie rozbudowanych systemów monitoringu.
- Psychologia przestrzeni: Dr Guzowski zwraca uwagę, że nadmiar kamer może paradoksalnie potęgować poczucie zagrożenia. Alternatywą jest budowanie komfortu psychicznego poprzez czytelność granic przestrzennych i eliminację martwych stref.
- Teoria wybitych okien w zamówieniach: Autor podkreśla znaczenie kryteriów jakościowych w przetargach. Wybór trwałych, estetycznych materiałów przeciwdziała degradacji przestrzeni, która – zgodnie z teorią kryminologiczną – jest pierwszym sygnałem do eskalacji zachowań aspołecznych.
Praktyczne wskazówki dla samorządów
Publikacja dr. Rafała Guzowskiego to nie tylko analiza teoretyczna, ale również praktyczny poradnik dla decydentów w samorządach. Autor wskazuje, w jaki sposób projektować przestrzeń publiczną już na etapie zamówień, zwracając uwagę m.in. na:
- analizę widoczności i eliminowanie stref potencjalnie niebezpiecznych;
- odpowiednie projektowanie oświetlenia redukującego głębokie cienie;
- funkcjonalne zarządzanie zielenią, które ogranicza powstawanie miejsc sprzyjających zagrożeniom.
„Bezpieczne miasto to miasto inteligentnie zaprojektowane. Przesunięcie priorytetów z systemów represyjnych na prewencyjne to krok w stronę dojrzałej samorządności” – konkluduje dr Guzowski.
Ekspercka wiedza w praktyce
Artykuł stanowi przykład połączenia wiedzy naukowej z praktycznymi rozwiązaniami, które mogą być wykorzystywane przez samorządy w całej Polsce.
Zachęcamy do lektury pełnej wersji publikacji w najnowszym numerze miesięcznika „Przetargi Publiczne” oraz do śledzenia aktywności naukowej wykładowców WSKZ, którzy regularnie uczestniczą w kształtowaniu standardów bezpieczeństwa publicznego.